GENRICH ALTSHULLER

 

TRIZ’in (Yaratıcı Problem Çözme Teorisi) kurucusu olan Genrich Altshuller, 1926 yılının Ekim ayında eski Sovyetler Birliği’nin Taşkent şehrinde doğdu. Uzun yıllar Bakü’de oturan yazar, 1990 yılından sonra Petrozavodsk’ta yaşamaya başladı.

Henüz on dört yaşındayken, hidrojen peroksit çözünmesi yöntemiyle oksijen üreterek sualtında nefes almayı sağlayan bir cihaz geliştiren Altshuller, ilk “mucit sertifikasını” bu icat sayesinde aldı. Yaptığı buluşu tamamen kendi olanaklarıyla imal eden mucit, cihazın çalışmasını bizzat kendi elleriyle test etmişti.

Deniz kuvvetlerinde görev yaptığı yıllarda icat yeteneğiyle öne çıkan yazar, 1946 yılında patent müfettişliğine atandı. Binlerce patenti en ince ayrıntısına kadar inceleme olanağı bulduğu bu dönemde, icatların altında yatan ana ilkeleri belirleyerek TRIZ’in temellerini attı. Çeşitli alanlarda teorisini test etme imkânı bulan Altshuller, kendisine All-Union Yarışması’nda birincilik kazandıran mayın kurtarma elbisesi de dâhil, çok sayıda askerî buluşa imza attı.

Savaşı izleyen yıllarda Sovyetler’in icat geliştirme yeteneğinde ciddi bir zafiyet yaşanmaya başlamıştı. Bu duruma tepki gösteren Altshuller, 1948 yılında Stalin’e bir mektup yazarak Sovyetlerin yaratıcılık içeren çalışmalar yapma konusunda ne denli yetersiz kaldığını ifade eden eleştirilerde bulundu. TRIZ kavramlarını kullanarak ulaştığı çözümlerden bazı örnekler sundu. Daha sonra bu davranışlarından dolayı tutuklanıp gözaltına alındı. Bir yıl süren sorgu ve işkencenin ardından Sibirya’da 25 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Bir yandan toplama kampındaki berbat koşullara dayanmaya çalışan Altshuller, diğer yandan TRIZ’i geliştirmek için yaptığı çalışmalara devam ediyordu. Esir kampında çok sayıda öğretmen, bilim insanı, sanatçı ve aydın bulunuyordu. Mucit, burada yaratıcılık denen bu yeni bilimin pek çok farklı özelliği hakkında ayrıntılı çalışmalar yapıyordu. Soğuktan buz kesen esir kampı, ilk TRIZ enstitüsü hâline gelmişti.

1954 yılında Stalin’in ölümünün ardından serbest bırakıldı. İki yıl sonra TRIZ konulu ilk makalesi yayımlandı.

Altshuller ve yardımcıları 1974 yılında Sovyet Merkez Konseyi’nin gözünden düşene kadar SSCB’de TRIZ okulları açılmaya devam etti. Gözlerden uzakta da olsa TRIZ her şeye rağmen gelişimini sürdürdü. TRIZ konusunda herhangi bir şey öğretmesi veya yayımlaması yasaklanan Altshuller, bilimkurgu türünde öyküler yazarak hayatını kazanmaya çalışıyordu. Bu dönemde yazar, TRIZ hakkındaki öğretilerini “Henry Altov” takma adını kullanarak gizli bir şekilde sunmaya özen gösteriyordu. “Perestroyka” ile birlikte özgürlüğüne kavuşarak yeniden ortaya çıkan TRIZ o günden bu yana hızla gelişti.

1989 yılında Altshuller’in başkanlığını yaptığı Rus TRIZ Derneği kuruldu. Yazar, 1998 yılının Eylül ayında vefat etti.

 

 

Sepetinizde ürün bulunmamaktadır